جمیعت اسلامي

سرچینې او ایډیالوژي

جمیعت اسلامي په ۱۹۷۲ کې د غیر رسمي اسلامي ډلو څخه راپورته شو چې د ۱۹۶۰ لسیزې راهیسې شتون درلود.^[1][8]EnglishJamiat-e Islami emerged in 1972 from informal Islamist groupings that had existed since the 1960s.پښتوجمیعت اسلامي په ۱۹۷۲ کې د غیر رسمي اسلامي ډلو څخه راپورته شو چې د ۱۹۶۰ لسیزې راهیسې شتون درلود.دریجمیعت اسلامی در سال ۱۹۷۲ از گروه های غیررسمی اسلامی که از دهه ۱۹۶۰ وجود داشته اند، پدیدار شد. دا د کابل پوهنتون کې د اسلامي الهیاتو پروفیسور برهان الدین رباني لخوا رهبري شوی و.^[1][2]EnglishIt was led by Burhanuddin Rabbani, a professor of Islamic theology at Kabul University.پښتودا د کابل پوهنتون کې د اسلامي الهیاتو پروفیسور برهان الدین رباني لخوا رهبري شوی و.دریبرهان الدین ربانی، استاد الهیات اسلامی در پوهنتون کابل، آن را رهبری می کرد. دغه غورځنګ د ابوالعلا مودودي او د هغه د جماعت اسلامي پاکستان لخوا هڅول شوی و.^[1]EnglishThe movement was inspired by Abul A'la Maududi and his Jamaat-e-Islami Pakistan.پښتودغه غورځنګ د ابوالعلا مودودي او د هغه د جماعت اسلامي پاکستان لخوا هڅول شوی و.دریاین جنبش توسط ابوالعلا مودودی و جمعیت اسلامی پاکستان او الهام گرفته شده بود. د غورځنګ اعلان شوی هدف د بشپړ اسلامي سیاسي نظم رامینځته کول و.^[2][9]EnglishThe movement's declared goal was the establishment of a completely Islamic political order.پښتود غورځنګ اعلان شوی هدف د بشپړ اسلامي سیاسي نظم رامینځته کول و.دریهدف اعلام شده این جنبش ایجاد یک نظم سیاسی کاملاً اسلامی بود. د دې امر هدف د کمونیزم، ملحدیت، فساد، او ټولنیز او اقتصادي تبعیض ټولو ډولونو سره مخالفت و.^[2]EnglishThis order was intended to oppose communism, atheism, corruption, and all forms of social and economic discrimination.پښتود دې امر هدف د کمونیزم، ملحدیت، فساد، او ټولنیز او اقتصادي تبعیض ټولو ډولونو سره مخالفت و.دریاین دستور با هدف مخالفت با کمونیسم، بی خدا بودن، فساد و تمام اشکال تبعیض اجتماعی و اقتصادی بود. دغه غورځنګ د داخلي ظلم، خارجي تسلط او استحصال پر ضد هم مبارزه کوله.^[2]EnglishThe movement also sought to oppose internal oppression, external domination, and exploitation.پښتودغه غورځنګ د داخلي ظلم، خارجي تسلط او استحصال پر ضد هم مبارزه کوله.دریاین جنبش همچنان به دنبال مخالفت با ظلم داخلی، تسلط خارجی و استثمار بود.

د ۱۹۶۰ لسیزې په لومړیو کې، د پروفیسورانو یوه کوچنۍ ډله له مصر څخه راستون شوه چې د مصر د الاخوان المسلمین د اسلامي نظریاتو او د جمال عبدالناصر پروړاندې د هغې مبارزې څخه متاثره وه.^[2]EnglishDuring the early 1960s, a small group of professors returned from Egypt impressed by the Islamist ideals of Egypt's al-Ikhwan al-Muslimun and its struggle against Gamal Abdel Nasser.پښتود ۱۹۶۰ لسیزې په لومړیو کې، د پروفیسورانو یوه کوچنۍ ډله له مصر څخه راستون شوه چې د مصر د الاخوان المسلمین د اسلامي نظریاتو او د جمال عبدالناصر پروړاندې د هغې مبارزې څخه متاثره وه.دریدر اوایل دهه ۱۹۶۰، یک گروه کوچک از اساتید از مصر با تاثیر ایده آل های اسلامی الاخوان المسلمین مصر و مبارزه آن علیه جمال عبدالناصر بازگشتند. دا ډله په پټه توګه د حسن البنا، سید قطب، او ابو العلا الموددي په څیر د مفکرینو د لیکنو په اړه بحث کولو لپاره غونډه وکړه.^[2]EnglishThis group met clandestinely to discuss the writings of thinkers such as Hasan al-Banna, Sayyid Qutb, and Abu al-A'la al-Mawdudi.پښتودا ډله په پټه توګه د حسن البنا، سید قطب، او ابو العلا الموددي په څیر د مفکرینو د لیکنو په اړه بحث کولو لپاره غونډه وکړه.دریاین گروه مخفیانه برای بحث در مورد نوشته های متفکران مانند حسن البنا، سید قطب و ابوالعلا المودودی ملاقات می کردند. د افغانستان د ۱۹۶۴ کال اساسي قانون له تصویب وروسته، سیاسي فعالیتونه ګړندي شول.^[2][3]EnglishAfter the adoption of the 1964 Constitution of Afghanistan, political activities accelerated.پښتود افغانستان د ۱۹۶۴ کال اساسي قانون له تصویب وروسته، سیاسي فعالیتونه ګړندي شول.دریپس از تصویب قانون اساسی افغانستان در سال ۱۹۶۴، فعالیت های سیاسی تسریع شد. د اسلامي غورځنګ د زده کونکو څانګه ساجمان-ي جاواني مسلم، چې د اخواني ها په نوم یادیږي، په زیاتیدونکي ډول فعال شو.^[2]EnglishThe student branch of the Islamic movement Sazman-i Javanani Musalman, nicknamed the Ikhwan-i-ha, became increasingly active.پښتود اسلامي غورځنګ د زده کونکو څانګه ساجمان-ي جاواني مسلم، چې د اخواني ها په نوم یادیږي، په زیاتیدونکي ډول فعال شو.دریشاخه دانشجویی جنبش اسلامی سازمان-ی جاوانانی مسلمان، به نام اخوان ها، به طور فزاینده ای فعال شد.

په ۱۹۷۲ کال کې، "پروفیسرانو" په رسمي ډول خو په پټه ځانونه د جمیعت اسلامي افغانستان په توګه تنظیم کړل.^[2]EnglishIn 1972, the "professors" formally but secretly organized themselves as Jamiat-e Islami Afghanistan.پښتوپه ۱۹۷۲ کال کې، "پروفیسرانو" په رسمي ډول خو په پټه ځانونه د جمیعت اسلامي افغانستان په توګه تنظیم کړل.دریدر سال ۱۹۷۲، "استادان" به طور رسمی اما مخفیانه خود را به عنوان جامعه اسلامی افغانستان سازماندهی کردند. اجرایوي شورا، چې د شورا - ای علي په نوم پیژندل کیږي، د زده کونکو او پوهنځي څخه جوړه شوې وه.^[2]EnglishThe executive council, known as shura-i ali, was composed of students and faculty.پښتواجرایوي شورا، چې د شورا - ای علي په نوم پیژندل کیږي، د زده کونکو او پوهنځي څخه جوړه شوې وه.دریشورای اجرایی، که به عنوان شورای علی شناخته می شد، از دانش آموزان و استادان تشکیل شده بود. دې غلام محمد نیازي د بنسټ ایښودونکي او غیر رسمي مشر په توګه پیژندلی.^[2]EnglishIt recognized Ghulam Muhammad Niyazi as the founder and unofficial leader.پښتودې غلام محمد نیازي د بنسټ ایښودونکي او غیر رسمي مشر په توګه پیژندلی.دریاین کشور غلام محمد نیازی را به عنوان بنیانگذار و رهبر غیررسمی اش به رسمیت شناخت. برهان الدین رباني د غورځنګ د "امیر" په توګه وټاکل شو.^[2]EnglishBurhanuddin Rabbani was appointed as the "amir" of the movement.پښتوبرهان الدین رباني د غورځنګ د "امیر" په توګه وټاکل شو.دریبرهان الدین ربانی به عنوان "امیر" این جنبش منصوب شد.

نیمه پوځي فعالیتونه

جمیعت اسلامي د افغان مجاهدین کال پر مهال د شوروي او افغانستان جګړه کال پر مهال د ۸۱۳۵۰ ډلو تر ټولو پیاوړې ډله وه.^[1]EnglishJamiat-e Islami was one of the most powerful of the Afghan Mujahideen groups during the Soviet-Afghan War.پښتوجمیعت اسلامي د افغان مجاهدین کال پر مهال د شوروي او افغانستان جګړه کال پر مهال د ۸۱۳۵۰ ډلو تر ټولو پیاوړې ډله وه.دریجمعیت اسلامی یکی از قوی ترین گروه های مجاهدین افغان در دوران جنگ شوروی-افغانستان بود. دغه سازمان د یوه لوی نیمه پوځي ځواک په توګه فعالیت کاوه، چې ۵۰۰۰ کدرونه او ۳۰۰۰۰ پلویان یې درلودل.^[1]EnglishThe organization functioned as a large paramilitary force, possessing 5,000 cadres and 30,000 supporters.پښتودغه سازمان د یوه لوی نیمه پوځي ځواک په توګه فعالیت کاوه، چې ۵۰۰۰ کدرونه او ۳۰۰۰۰ پلویان یې درلودل.دریاین سازمان به عنوان یک نیروی شبه نظامی بزرگ عمل می کرد که دارای ۵۰۰۰ کادر و ۳۰۰۰۰ حامی بود. د کمونیستي حکومت پروړاندې د مبارزې په جریان کې، دې د ۱۹۷۸ کمونیستي کودتا وروسته جهاد تنظیم کړ.EnglishDuring the struggle against the communist government, it organized the jihad (religious war) following the 1978 communist coup.پښتود کمونیستي حکومت پروړاندې د مبارزې په جریان کې، دې د ۱۹۷۸ کمونیستي کودتا وروسته جهاد تنظیم کړ.دریدر جریان مبارزه علیه دولت کمونیست، بعد از کودتای کمونیستی در سال ۱۹۷۸، جهاد را سازماندهی کرد. (مذهبي جګړه)^[2]

په افغان کورنۍ جګړه کې رول

د شوروي اتحاد له وتلو وروسته، جمیعت اسلامي په راتلونکي لومړي افغانستان کورنۍ جګړه (۱۹۲۸ تر ۱۹۲۹) کې یو غالب ځواک پاتې شو.^[1]EnglishFollowing the Soviet withdrawal, Jamiat-e Islami remained a dominant force in the subsequent first Afghan Civil War.پښتود شوروي اتحاد له وتلو وروسته، جمیعت اسلامي په راتلونکي لومړي افغانستان کورنۍ جګړه (۱۹۲۸ تر ۱۹۲۹) کې یو غالب ځواک پاتې شو.دریبعد از بازگشت شوروی، جمعیت اسلامى در اولین جنگ داخلی افغانستان (۱۹۲۸ تا ۱۹۲۹) میلادی یک قدرت غالب باقیماند. اسلامپالو مخالفینو په پای کې د ۱۹۹۲ کال په اپریل کې کمونیستي رژیم ته ماتې ورکړه.^[2]EnglishThe Islamist opposition eventually defeated the communist regime in April 1992.پښتواسلامپالو مخالفینو په پای کې د ۱۹۹۲ کال په اپریل کې کمونیستي رژیم ته ماتې ورکړه.دریاپوزیسیون اسلامی بالاخره رژیم کمونیستی را در آوریل ۱۹۹۲ شکست داد. د واک تر لاسه کولو وروسته، اپوزیسیون د افغانستان د اسلامي دولت د رامینځته کولو مشرتابه په غاړه واخیسته.^[2]EnglishAfter taking power, the opposition assumed leadership to establish the Islamic State of Afghanistan.پښتود واک تر لاسه کولو وروسته، اپوزیسیون د افغانستان د اسلامي دولت د رامینځته کولو مشرتابه په غاړه واخیسته.دریبعد از بدست آوردن قدرت، اپوزیسیون رهبری را برای تاسیس دولت اسلامی افغانستان برعهده گرفت.

په هرصورت، اسلامپالو ونه توانیدل چې خپل سیاسي اختلافات سره پخلاینه وکړي، او د ډلو جګړې د رباني په مشرۍ نوي حکومت ځورولی.^[2]EnglishHowever, the Islamists were unable to reconcile their political differences, and factional fighting plagued the new government headed by Rabbani.پښتوپه هرصورت، اسلامپالو ونه توانیدل چې خپل سیاسي اختلافات سره پخلاینه وکړي، او د ډلو جګړې د رباني په مشرۍ نوي حکومت ځورولی.دریبا این حال، اسلام گرایان نتوانستند اختلافات سیاسی شان را حل و فصل کنند، و جنگ های فرقه ای، دولت جدید به رهبری ربانی را دچار مشکل کرد. دا داخلي شخړه په ۱۹۹۶ کې د طالبانو ډله لخوا د حکومت د ړنګیدو لامل شوه.^[2]EnglishThis internal conflict contributed to the government's overthrow in 1996 by the Taliban.پښتودا داخلي شخړه په ۱۹۹۶ کې د طالبانو ډله لخوا د حکومت د ړنګیدو لامل شوه.دریاین درگیری داخلی به سرنگونی دولت در سال ۱۹۹۶ توسط گروه طالبان کمک کرد.

سیاسي نفوذ او حکومتولۍ

برهان الدین رباني د ۱۹۶۸ څخه تر ۲۰۱۱ پورې د ګوند او د هغې مخکینیو مشرانو رهبري کوله.^[1]EnglishBurhanuddin Rabbani led the party and its predecessors from 1968 to 2011.پښتوبرهان الدین رباني د ۱۹۶۸ څخه تر ۲۰۱۱ پورې د ګوند او د هغې مخکینیو مشرانو رهبري کوله.دریبرهان الدین ربانی از سال ۱۹۶۸ تا ۲۰۱۱ رهبری این حزب و پیشگامان آن را به عهده داشت. هغه د ۱۹۹۲ څخه تر ۲۰۰۱ پورې د افغانستان د اسلامي دولت د ولسمشر په توګه دنده ترسره کړې.^[1]EnglishHe served as the President of the Islamic State of Afghanistan from 1992 to 2001.پښتوهغه د ۱۹۹۲ څخه تر ۲۰۰۱ پورې د افغانستان د اسلامي دولت د ولسمشر په توګه دنده ترسره کړې.دریاو از سال ۱۹۹۲ تا ۲۰۰۱ بحیث رئیس جمهور دولت اسلامی افغانستان خدمت نموده است. د دې دورې په جریان کې، هغه د ۱۹۹۶ څخه په جلاوطنۍ کې حکومت وکړ.^[1]EnglishDuring this period, he governed from exile starting in 1996.پښتود دې دورې په جریان کې، هغه د ۱۹۹۶ څخه په جلاوطنۍ کې حکومت وکړ.دریدر این دوره، او از سال ۱۹۹۶ در تبعید حکومت کرد.

د ۱۹۸۹ او ۱۹۹۲ ترمینځ، جمیعت اسلامي د لنډمهاله افغان حکومت کې د لومړني ځواک په توګه خدمت وکړ.^[1]EnglishBetween 1989 and 1992, Jamiat-e Islami served as the primary power in the Interim Afghan Government.پښتود ۱۹۸۹ او ۱۹۹۲ ترمینځ، جمیعت اسلامي د لنډمهاله افغان حکومت کې د لومړني ځواک په توګه خدمت وکړ.دریبین سال های ۱۹۸۹ و ۱۹۹۲، جمعیت اسلامی به عنوان قدرت اصلی در دولت موقت افغانستان خدمت کرد. دغه سازمان له ۱۹۹۶ څخه تر ۲۰۰۱ پورې د شمالي ټلوالې غړیتوب درلود.^[1]EnglishThe organization served as a member of the Northern Alliance from 1996 to 2001.پښتودغه سازمان له ۱۹۹۶ څخه تر ۲۰۰۱ پورې د شمالي ټلوالې غړیتوب درلود.دریاین سازمان از سال ۱۹۹۶ تا ۲۰۰۱ به عنوان عضوی از ائتلاف شمالی فعالیت کرد. له ۲۰۰۱ وروسته، دغه سازمان په یوه سیاسي ګوند بدل شو.^[1]EnglishAfter 2001, the organization transitioned into a political party.پښتوله ۲۰۰۱ وروسته، دغه سازمان په یوه سیاسي ګوند بدل شو.دریبعد از سال ۲۰۰۱، این سازمان به یک حزب سیاسی تبدیل شد. دا په افغانستان کې ترټولو زوړ او خورا تجربه لرونکی سیاسي ګوند پیژندل شوی.^[4]EnglishIt is recognized as the oldest and most experienced political party in Afghanistan.پښتودا په افغانستان کې ترټولو زوړ او خورا تجربه لرونکی سیاسي ګوند پیژندل شوی.دریاین حزب به عنوان قدیمی ترین و با تجربه ترین حزب سیاسی در افغانستان شناخته شده است. دا سازمان د نیمې پیړۍ په اوږدو کې د استبداد او بهرني یرغل پروړاندې د مبارزې تاریخ لري.^[4]EnglishThe organization has a history of struggle against tyranny and foreign aggression spanning half a century.پښتودا سازمان د نیمې پیړۍ په اوږدو کې د استبداد او بهرني یرغل پروړاندې د مبارزې تاریخ لري.دریاین سازمان دارای تاریخچه مبارزه علیه استبداد و تجاوز خارجی است که نصف قرن را در بر می گیرد. د ګوند علي شورا اعلامیې خپرې کړې چې د یووالي، همکارۍ او ګډو فعالیتونو ټینګار کوي.^[5]EnglishThe High Council of the Party has issued statements emphasizing unity, cooperation, and common activities.پښتود ګوند علي شورا اعلامیې خپرې کړې چې د یووالي، همکارۍ او ګډو فعالیتونو ټینګار کوي.دریشورای علی حزب اعلامیه هایی را صادر کرده است که بر وحدت، همکاری و فعالیت های مشترک تاکید می کند.

د نورو مجاهدینو ډلو سره اړیکې

د غورځنګ نفوذ دومره مهم و چې د اوو لویو مجاهدینو ګوندونو څخه څلور یې چې د ۱۹۷۹ تر ۱۹۸۹ مبارزې کې برخه اخیستې وه د اصلي جمیعت اسلامي غورځنګ څخه جلا شوي ډلې وې.^[2]EnglishThe movement's influence was significant enough that four of the seven major mojahedin parties that participated in the 1979-1989 struggle were splinter groups from the original Jamiat-e Islami movement.پښتود غورځنګ نفوذ دومره مهم و چې د اوو لویو مجاهدینو ګوندونو څخه څلور یې چې د ۱۹۷۹ تر ۱۹۸۹ مبارزې کې برخه اخیستې وه د اصلي جمیعت اسلامي غورځنګ څخه جلا شوي ډلې وې.دریتأثیر این جنبش به اندازه کافی قابل توجه بود که چهار تا از هفت حزب اصلی مجاهدین که در مبارزات ۱۹۷۹ تا ۱۹۸۹ شرکت کردند، گروه های تکه تکه شده از جنبش اصلی جمیعت اسلامی بودند. پداسې حال کې چې دا ډلې ورته اهداف شریک کړل، د دوی ستراتیژیانې او تنظیمي سټایلونه توپیر درلود.^[2]EnglishWhile these groups shared similar objectives, their strategies and organizational styles differed.پښتوپداسې حال کې چې دا ډلې ورته اهداف شریک کړل، د دوی ستراتیژیانې او تنظیمي سټایلونه توپیر درلود.دریدر حالی که این گروه ها اهداف مشابهی را به اشتراک می گذاشتند، استراتژی ها و سبک های سازمانی آنها متفاوت بود. د لومړیو کلونو په جریان کې، دا خوځښت د جمیعت اسلامي پاکستان لخوا الهام شوی و.^[1]EnglishDuring the early years, the movement was inspired by Jamaat-e-Islami Pakistan.پښتود لومړیو کلونو په جریان کې، دا خوځښت د جمیعت اسلامي پاکستان لخوا الهام شوی و.دریدر سال های اولیه، این جنبش توسط جمعیت اسلامی پاکستان الهام گرفته شده بود. په هرصورت، دا وروسته دا نفوذ د ډیر خالص حزب اسلامي ته له لاسه ورکړ.^[1]EnglishHowever, it later lost this influence to the more purist Hezb-i Islami.پښتوپه هرصورت، دا وروسته دا نفوذ د ډیر خالص حزب اسلامي ته له لاسه ورکړ.دریبا این حال، بعداً این نفوذ را به حزب اسلامی خالص تر از دست داد. دا غورځنګ په عمده توګه د افغان تاجک سیاسي ګوند او یو پخوانی نیمه نظامي سازمان په توګه مشخص شوی.^[6]EnglishThe movement is characterized as a predominantly Afghan Tajik political party and a former paramilitary organisation.پښتودا غورځنګ په عمده توګه د افغان تاجک سیاسي ګوند او یو پخوانی نیمه نظامي سازمان په توګه مشخص شوی.دریاین جنبش به عنوان یک حزب سیاسی تاجیک عمدتاً افغان و یک سازمان شبه نظامی سابق مشخص شده است. د دې میراث د نړیوال اسلامي غورځنګ سره تړاو لري چې په ۱۹۴۱ کې د الهیات پوه ابوالعلا مودودي لخوا تاسیس شوی.^[7][10]EnglishIts legacy is tied to the global Islamic movement founded in 1941 by the theologian Abul A'la Maududi.پښتود دې میراث د نړیوال اسلامي غورځنګ سره تړاو لري چې په ۱۹۴۱ کې د الهیات پوه ابوالعلا مودودي لخوا تاسیس شوی.دریمیراث آن به جنبش جهانی اسلامی مرتبط است که در سال ۱۹۴۱ توسط الهیات دان ابوالعلا مودودی تاسیس شد.

سرچینې

1. Jamiat-e Islami - Wikipedia
2. Afghanistan: Islamic Movements in | Encyclopedia.com
3. The Emergence of Political Parties and Political Dynamics in Afghanistan, 1964–73
4. جمعیت اسلامی افغانستان Jamiat-e- Islami Afghanistan
5. ایا د افغانستان اسلامي جمعیت ګوند متحد شوی دی؟ - DW.com
6. Jamiat-i Islami Afghanistan - Wikipedia
7. Jamaat-e-Islami Pakistan - Wikipedia
8. Jami?at-e Islami | Encyclopedia.com
9. Muslim Brotherhood and Jama'at-i Islami | Pew Research Center
10. Abul A'la Maududi - History of Islam