اولین مداخله شوروی در افغانستان (۱۹۲۹)
این عملیات توسط مورخان به عنوان یک شکست استراتژیک شوروی توصیف شده است.[1]EnglishThe operation is characterized by historians as a strategic Soviet failure.پښتودغه عملیات د تاریخ پوهانو له خوا د شوروي د ستراتیژیک ناکامۍ په توګه مشخص شوي دي.دریاین عملیات توسط مورخان به عنوان یک شکست استراتژیک شوروی توصیف شده است.
پیشینه و امان الله خان
مناقشه ریشه در پویایی های داخلی پادشاهی افغانستان داشت.[1]EnglishThe conflict was rooted in the internal dynamics of the Kingdom of Afghanistan.پښتودا شخړه د افغانستان سلطنت په داخلي ډینامیکونو کې ریښې لري.دریمناقشه ریشه در پویایی های داخلی پادشاهی افغانستان داشت. در دوره قبل از مداخله، ملت با فشارهای داخلی قابل توجهی روبرو بود.[1]EnglishDuring the period preceding the intervention, the nation faced significant internal pressures.پښتود مداخلې دمخه په دوره کې، ملت د پام وړ داخلي فشارونو سره مخ و.دریدر دوره قبل از مداخله، ملت با فشارهای داخلی قابل توجهی روبرو بود. امان الله خان قبلاً تلاش کرده بود تا دولت را مدرن کند و استقلال کامل را بدست آورد.[2][3]EnglishAmanullah Khan had previously attempted to modernize the state and achieve full independence.پښتوامان الله خان دمخه د دولت عصري کولو او بشپړ خپلواکۍ ترلاسه کولو هڅه کړې وه.دریامان الله خان قبلاً تلاش کرده بود تا دولت را مدرن کند و استقلال کامل را بدست آورد. با این حال، تلاش های او برای متمرکز کردن قدرت و اجرای اصلاحات منجر به اصطکاک داخلی قابل توجهی شد.[1]EnglishHowever, his efforts to centralize power and implement reforms led to significant domestic friction.پښتوپه هرصورت، د واک مرکزي کولو او اصلاحاتو پلي کولو لپاره د هغه هڅې د پام وړ کورني ټکر لامل شوې.دریبا این حال، تلاش های او برای متمرکز کردن قدرت و اجرای اصلاحات منجر به اصطکاک داخلی قابل توجهی شد. پس از فرار او به خارج از کشور، اتحاد جماهیر شوروی مداخله کرد تا بر وضعیت منطقه تاثیر بگذارد.[1]EnglishFollowing his flight abroad, the Soviet Union intervened to influence the regional situation.پښتوپه بهر کې د هغه د تښتیدو وروسته، شوروي اتحاد د سیمه ایز وضعیت اغیزمنولو لپاره مداخله وکړه.دریپس از فرار او به خارج از کشور، اتحاد جماهیر شوروی مداخله کرد تا بر وضعیت منطقه تاثیر بگذارد.
شورش های سقوی و بسماچی
مداخله شوروی توسط چندین جنبش شورشی تنظیم شد.[1]EnglishThe Soviet intervention was framed by several insurgent movements.پښتود شوروي مداخله د څو یاغیانو غورځنګونو لخوا تنظیم شوې وه.دریمداخله شوروی توسط چندین جنبش شورشی تنظیم شد. جنبش سقوی ها به عنوان یک نیروی اصلی اپوزیسیون داخلی ظهور کرد.[1]EnglishThe Saqqawist Movement emerged as a primary domestic opposition force.پښتوتحرک صقاویست د اصلي کورني اپوزیسیون ځواک په توګه راپورته شو.دریجنبش سقوی ها به عنوان یک نیروی اصلی اپوزیسیون داخلی ظهور کرد. در عین حال، جنبش بسماچی در منطقه فعالیت می کرد و محیط امنیتی را پیچیده می کرد.[1][4]EnglishSimultaneously, the Basmachi Movement operated in the region, complicating the security environment.پښتوپه ورته وخت کې، بسماچي غورځنګ په سیمه کې فعالیت کاوه، د امنیت چاپیریال پیچلی کول.دریدر عین حال، جنبش بسماچی در منطقه فعالیت می کرد و محیط امنیتی را پیچیده می کرد. این گروه ها، در کنار دیگر جناح های شورشی، به بی ثباتی که منجر به اقدام نظامی شد، کمک کردند.[1]EnglishThese groups, alongside other rebel factions, contributed to the instability that prompted military action.پښتودا ډلې، د نورو یاغیانو ډلو سره یوځای، د بې ثباتۍ سره مرسته وکړه چې نظامي عمل ته یې هڅول.دریاین گروه ها، در کنار دیگر جناح های شورشی، به بی ثباتی که منجر به اقدام نظامی شد، کمک کردند.
عملیات های نظامی ارتش سرخ
ارتش سرخ مداخله اش را بین ۱۵ اپریل و ۲۸ می ۱۹۲۹ آغاز کرد.[1]EnglishThe Red Army launched its intervention between 15 April and 28 May 1929.پښتوسور پوځ د ۱۵ اپریل او ۲۸ می ۱۹۲۹ ترمینځ خپله مداخله پیل کړه.دریارتش سرخ مداخله اش را بین ۱۵ اپریل و ۲۸ می ۱۹۲۹ آغاز کرد. این عملیات شامل چندین واحد و حرکت های تاکتیکی خاص بود.[1]EnglishThe operation involved multiple units and specific tactical movements.پښتوپه دې عملیاتو کې ګڼ شمیر واحدونه او ځانګړي تاکتیکي حرکتونه شامل وو.دریاین عملیات شامل چندین واحد و حرکت های تاکتیکی خاص بود.
اولین واحد نیروهای ارتش سرخ بر روی اهداف خاص ارضی تمرکز کرد.[1]EnglishThe first unit of the Red Army forces focused on specific territorial objectives.پښتود سره اردو د ځواکونو لومړی واحد په ځانګړي ځمکنۍ اهدافو تمرکز وکړ.دریاولین واحد نیروهای ارتش سرخ بر روی اهداف خاص ارضی تمرکز کرد. این ها شامل حمله به پاتا گیسار و اشغال بلخ، کلیف و مزار شریف بود.[1]EnglishThese included an attack on Patta Gissar and the capture of Balkh, Kelif, and Mazar-i-Sharif.پښتوپدې کې د پاټا ګیسار برید او د بلخ، کلیف، او مزار شریف نیول شامل دي.دریاین ها شامل حمله به پاتا گیسار و اشغال بلخ، کلیف و مزار شریف بود. نیروهای شوروی در جریان فاز اولیه عملیات، مزار شریف را در دست داشتند.[1]EnglishThe Soviet forces maintained a hold on Mazar-i-Sharif during the initial phase of the operation.پښتوشوروي ځواکونو د عملیاتو په لومړني پړاو کې په مزار شریف کې ساتنه وکړه.درینیروهای شوروی در جریان فاز اولیه عملیات، مزار شریف را در دست داشتند.
یک واحد دوم از ارتش شوروی به دنبال عملیات برای تسخیر دهده، بلخ و تاشکورگان بود.[1]EnglishA second unit of the Soviet military followed with operations to capture Dehdah, Balkh, and Tashkurgan.پښتود شوروي پوځ دوهم واحد د دهده، بلخ، او تاشکورګان د نیولو لپاره عملیات تعقیب کړل.درییک واحد دوم از ارتش شوروی به دنبال عملیات برای تسخیر دهده، بلخ و تاشکورگان بود. این نیرو ها در نبرد با سربازان ابراهیم بک و سید حسین شرکت کردند.[1]EnglishThese forces engaged in battles against the troops of Ibrahim Bek and Sayyid Husayn.پښتودغو ځواکونو د ابراهیم بیک او سید حسین د ځواکونو پر وړاندې په جګړو کې برخه واخیسته.دریاین نیرو ها در نبرد با سربازان ابراهیم بک و سید حسین شرکت کردند. ارتش شوروی نیز از نیروی هوایی خود برای حمایت از حرکت های زمینی استفاده می کرد.[1]EnglishThe Soviet military also utilized its air forces to support ground movements.پښتوشوروي پوځ هم د ځمکني حرکتونو ملاتړ لپاره خپل هوایی ځواکونه کارولي.دریارتش شوروی نیز از نیروی هوایی خود برای حمایت از حرکت های زمینی استفاده می کرد.
نتیجه و پیامد ها
مداخله منجر به یک نتیجه نظامی غیر قطعی شد.[1]EnglishThe intervention resulted in an inconclusive military outcome.پښتود مداخلې په پایله کې پوځي پایله نه ده ترلاسه شوې.دریمداخله منجر به یک نتیجه نظامی غیر قطعی شد. در حالیکه ارتش سرخ با موفقیت کنترل ولایت بلخ را بدست آورد، به اهداف ستراتیژیک وسیع تر خود دست نیافت.[1]EnglishWhile the Red Army successfully established control over Balkh Province, it did not achieve its broader strategic goals.پښتوپداسې حال کې چې سور پوځ په بریالیتوب سره د بلخ ولایت کنټرول رامینځته کړ، دا خپل پراخه ستراتیژیک اهداف ترلاسه نه کړل.دریدر حالیکه ارتش سرخ با موفقیت کنترل ولایت بلخ را بدست آورد، به اهداف ستراتیژیک وسیع تر خود دست نیافت. نیروهای شوروی پس از فرار امان الله خان به تبعید به اتحاد جماهیر شوروی عقب نشینی کردند.[1]EnglishThe Soviet forces withdrew to the USSR following the flight of Amanullah Khan into exile.پښتوشوروي ځواکونه د امان الله خان په جلاوطنۍ کې د الوتنې وروسته شوروي اتحاد ته وتښتیدل.درینیروهای شوروی پس از فرار امان الله خان به تبعید به اتحاد جماهیر شوروی عقب نشینی کردند. این عملیات بخاطر ناکامی اش در تضمین یک انتقال سیاسی پایدار در منطقه شناخته شده است.[1][5]EnglishThe operation is noted for its failure to secure a lasting political transition in the region.پښتودا عملیات په سیمه کې د دوامداره سیاسي لیږد په خوندي کولو کې د ناکامۍ لپاره پیژندل شوي.دریاین عملیات بخاطر ناکامی اش در تضمین یک انتقال سیاسی پایدار در منطقه شناخته شده است.