انسیکلوپدیا افغانیکاEncyclopædia Afghanica

تاریخ · جغرافیا · مردم · فرهنگ · مکان‌ها · زبان‌هاخط زمانیشجره‌نامه‌هافرهنگکتابخانه

امارت اسلامی افغانستان (۱۹۹۶ تا ۲۰۰۱)

در طول پنج سال وجود خود، طالبان شرع را به شیوه ای تفسیر کرد که جنبه های مختلف زندگی عمومی و خصوصی را تعیین می کرد.[2][14]EnglishDuring its five-year existence, the Taliban interpreted Sharia in a manner that dictated various aspects of public and private life.پښتود خپل پنځه کلن شتون په جریان کې، طالبانو ډله شریعت په داسې ډول تشریح کړ چې د عامه او خصوصي ژوند بیلابیل اړخونه یې ټاکلي.دریدر طول پنج سال وجود خود، طالبان شرع را به شیوه ای تفسیر کرد که جنبه های مختلف زندگی عمومی و خصوصی را تعیین می کرد. این جنبش همچنان رسماً به عنوان جنبش اسلامی طالبان شناخته شده است.[7]EnglishThe movement also officially identified as the Islamic Movement of Taliban.پښتودغه غورځنګ په رسمي ډول د طالبانو د اسلامي غورځنګ په نوم هم پیژندل شوی دی.دریاین جنبش همچنان رسماً به عنوان جنبش اسلامی طالبان شناخته شده است.

ظهور طالبان

طالبان به عنوان یک جنبش جنگجو که به دنبال ایجاد یک امارت اسلامی بود، مشهور شد.[1]EnglishThe Taliban rose to prominence as a militant movement seeking to establish an Islamic emirate.پښتوطالبانو د یوه اسلامي امارت د جوړولو په لټه کې د یوه وسله وال غورځنګ په توګه شهرت ترلاسه کړ.دریطالبان به عنوان یک جنبش جنگجو که به دنبال ایجاد یک امارت اسلامی بود، مشهور شد. این جنبش از هرج و مرج افغانستان پس از شوروی بوجود آمد.[8][14]EnglishThe movement emerged from the chaos of post-Soviet Afghanistan.پښتودغه غورځنګ د افغانستان له شوروي وروسته د ګډوډۍ څخه راپورته شو.دریاین جنبش از هرج و مرج افغانستان پس از شوروی بوجود آمد. مدل حاکمیت آنها ریشه در تمایل به تحمیل یک چارچوب مذهبی سختگیرانه بر کل ملت افغانستان داشت.[2][15][16]EnglishTheir governance model was rooted in a desire to impose a rigorous religious framework upon the entire nation of Afghanistan.پښتود دوی د حکومتدارۍ ماډل د افغانستان په ټول ملت باندې د سخت مذهبي چوکاټ د تحمیلولو په هیله کې ریښه وه.دریمدل حاکمیت آنها ریشه در تمایل به تحمیل یک چارچوب مذهبی سختگیرانه بر کل ملت افغانستان داشت. ایجاد چنین حکومتی توسط این جنبش به عنوان یک وظیفه مذهبی در نظر گرفته می شد.[9]EnglishEstablishing such a government was viewed by the movement as a religious duty.پښتود داسې حکومت رامینځته کول د غورځنګ لخوا د مذهبي دندې په توګه لیدل کیده.دریایجاد چنین حکومتی توسط این جنبش به عنوان یک وظیفه مذهبی در نظر گرفته می شد. پس از سقوط دولت قبلی در سال کابل در سپتامبر ۱۹۹۶، جنبش کنترول پایتخت را به دست گرفت و شروع به تثبیت قدرت بر بقیه کشور کرد.[1][17]EnglishFollowing the collapse of the previous administration in Kabul in September 1996, the movement seized control of the capital and began consolidating power over the rest of the country.پښتود ۱۹۹۶ کال په سپتمبر کې په کابل کې د پخوانۍ ادارې له سقوط وروسته، خوځښت د پلازمینې کنټرول واخیست او د هیواد په پاتې برخو کې یې واک پیاوړی کول پیل کړل.دریپس از سقوط دولت قبلی در سال کابل در سپتامبر ۱۹۹۶، جنبش کنترول پایتخت را به دست گرفت و شروع به تثبیت قدرت بر بقیه کشور کرد. به رهبری یک روحانی و کهنه سرباز مقاومت ضد شوروی که به عنوان امیر المومنین خدمت می کرد، این جنبش با جابجایی جناح های مجاهد رقیب، به سرعت کنترل را گسترش داد.[8][10]EnglishLed by a cleric and veteran of the anti-Soviet resistance serving as amīr al-mu’minīn, the movement rapidly extended control by displacing rival mujahideen factions.پښتود یو روحاني او د شوروي ضد مقاومت تجربه کونکي په مشرۍ چې د امیر المومنین په توګه خدمت کوي، خوځښت په چټکۍ سره د سیال مجاهدینو ډلو ځای په ځای کولو سره کنټرول پراخ کړ.دریبه رهبری یک روحانی و کهنه سرباز مقاومت ضد شوروی که به عنوان امیر المومنین خدمت می کرد، این جنبش با جابجایی جناح های مجاهد رقیب، به سرعت کنترل را گسترش داد.

حاکمیت و قانون شریعت

اهداف امارت اسلامی افغانستان در دوره ۱۹۹۶ تا ۲۰۰۱ این بود که نظم عبدالرحمن را با ایجاد مجدد یک دولت با تسلط پشتون ها در مناطق شمالی بازگرداند.EnglishThe goals of the Islamic Emirate of Afghanistan during the period 1996 to 2001 were to return the order of Abdur Rahman (the Iron Emir) by the re-establishment of a state with Pashtun dominance within the northern areas.پښتود ۱۹۹۶ څخه تر ۲۰۰۱ پورې د افغانستان د اسلامي امارت موخې د شمالي سیمو کې د پښتون واکمنۍ سره د دولت بیا رامینځته کولو له لارې د عبدالرحمن امر بیرته راستنول وو.دریاهداف امارت اسلامی افغانستان در دوره ۱۹۹۶ تا ۲۰۰۱ این بود که نظم عبدالرحمن را با ایجاد مجدد یک دولت با تسلط پشتون ها در مناطق شمالی بازگرداند. (امیر آهنین)[2] رژیم به دنبال ایجاد قانون و نظم با تحمیل تفسیر سختگیرانه قانون شریعت بود.[2][18] این چارچوب قانونی توسط فرمان های مذهبی سال ملاعمر هدایت می شد.[2] فلسفه وجود برای امارت روی ایجاد یک حکومت اسلامی متمرکز بود.[9] هدف رژیم این بود که این دستورات مذهبی را در تمام عرصه های جامعه افغانستان اجباری نماید.[2][5]EnglishThe regime aimed to enforce these religious mandates across all spheres of Afghan society.پښتود حکومت موخه دا وه چې دغه مذهبي احکام د افغانستان د ټولنې په ټولو برخو کې پلي کړي.دریهدف رژیم این بود که این دستورات مذهبی را در تمام عرصه های جامعه افغانستان اجباری نماید. یک فرمان طالبان در سال ۱۹۹۷ رسماً نام این کشور را به امارت اسلامی افغانستان تغییر داد.[11][19] امارت اسلامی افغانستان همچنان نام رسمی این کشور در زمینه های رسمی فعلی است که نشان دهنده بنیان های ایدئولوژیک رژیم است.[3][4]EnglishThe Islamic Emirate of Afghanistan remains the official name of the country in current official contexts, reflecting the regime's ideological foundations.پښتود افغانستان اسلامي امارت په اوسني رسمي شرایطو کې د هیواد رسمي نوم پاتې دی، چې د رژیم ایډیولوژیکي بنسټونه منعکس کوي.دریامارت اسلامی افغانستان همچنان نام رسمی این کشور در زمینه های رسمی فعلی است که نشان دهنده بنیان های ایدئولوژیک رژیم است. تعامل نظامی بعد از آن به عنوان طولانی ترین جنگ ایالات متحده شناخته شده است.[20] در اوج قدرت، رژیم حدود ۹۰ فیصد کشور را کنترول می کرد.[1][10][11]

درگیری با اتحاد شمالی

امارت اسلامی افغانستان در دوران حکومت خود با مخالفت های داخلی قابل توجهی روبرو شد.EnglishDuring its period of rule, the Islamic Emirate of Afghanistan faced significant internal opposition.پښتود واکمنۍ په دوره کې د افغانستان اسلامي امارت د پام وړ داخلي مخالفت سره مخ شو.دریامارت اسلامی افغانستان در دوران حکومت خود با مخالفت های داخلی قابل توجهی روبرو شد. امارت با درگیری های شدید داخلی و مخالفت با کشورهای خارجی از جمله پاکستان و ایران مشخص می شد.[12]EnglishThe Taliban's consolidation of power led to protracted conflicts with rival forces, most notably the Northern Alliance.پښتوامارت د سختو داخلي شخړو لخوا مشخص شوی او د پاکستان او ایران په ګډون د بهرنیو هیوادونو مخالفت سره مخ شوی.دریامارت با درگیری های شدید داخلی و مخالفت با کشورهای خارجی از جمله پاکستان و ایران مشخص می شد. تحکیم قدرت طالبان منجر به درگیری های طولانی با نیروهای رقیب، به ویژه اتحاد شمالی شد.[1]EnglishThe remaining areas in the northeast were under the control of the Northern Alliance, which was recognized as the Islamic State of Afghanistan.پښتود طالبانو د واک ټینګښت د سیال ځواکونو، په ځانګړي توګه د شمالي ټلوالې سره د اوږدې شخړې لامل شو.دریتحکیم قدرت طالبان منجر به درگیری های طولانی با نیروهای رقیب، به ویژه اتحاد شمالی شد. مناطق باقیمانده در شمال شرقی تحت کنترول ائتلاف شمالی بود که به عنوان دولت اسلامی افغانستان شناخته شد.[1]EnglishThe regime of the Islamic Emirate of Afghanistan was characterized by significant international isolation during its five-year tenure.پښتوپه شمال ختیځ کې پاتې سیمې د شمالي ټلوالې تر کنټرول لاندې وې، کوم چې د افغانستان د اسلامي دولت په توګه پیژندل شوی و.دریمناطق باقیمانده در شمال شرقی تحت کنترول ائتلاف شمالی بود که به عنوان دولت اسلامی افغانستان شناخته شد.

انزوا بین المللی

رژیم امارت اسلامی افغانستان در دوره پنج ساله اش با انزوا بین المللی قابل توجهی مشخص شد.[1]EnglishBetween 1997 and 2001, only three countries recognized the Islamic Emirate of Afghanistan: Pakistan, Saudi Arabia, and the United Arab Emirates.پښتود افغانستان د اسلامي امارت رژیم د خپل پنځه کلن واکمنۍ په جریان کې د پام وړ نړیوال انزوا لخوا مشخص شوی و.دریرژیم امارت اسلامی افغانستان در دوره پنج ساله اش با انزوا بین المللی قابل توجهی مشخص شد. بین سال های ۱۹۹۷ تا ۲۰۰۱، تنها سه کشور امارت اسلامی افغانستان را به رسمیت شناختند: پاکستان، عربستان سعودی و امارت متحده عربی.[13]EnglishWhile the movement held domestic control, it was largely marginalized by the international community during the late 1990s.پښتود ۱۹۹۷ او ۲۰۰۱ ترمینځ، یوازې درې هیوادونو د افغانستان اسلامي امارت پیژندلی: پاکستان، سعودي عربستان، او متحده عربي امارت.دریبین سال های ۱۹۹۷ تا ۲۰۰۱، تنها سه کشور امارت اسلامی افغانستان را به رسمیت شناختند: پاکستان، عربستان سعودی و امارت متحده عربی. در حالیکه جنبش کنترول داخلی را در دست داشت، در اواخر دهه ۱۹۹۰ توسط جامعه بین المللی تا حد زیادی به حاشیه رانده شد.[1]EnglishInternational opposition to the regime intensified following the attacks of September 11.پښتوپداسې حال کې چې خوځښت کورني کنټرول درلود، دا د ۱۹۹۰ مو کلونو په وروستیو کې د نړیوالې ټولنې لخوا په لویه کچه ګوښه شوی و.دریدر حالیکه جنبش کنترول داخلی را در دست داشت، در اواخر دهه ۱۹۹۰ توسط جامعه بین المللی تا حد زیادی به حاشیه رانده شد. مخالفت بین المللی با رژیم پس از حمله های ۱۱ سپتامبر تشدید شد.[1]EnglishThe Islamic Emirate of Afghanistan existed as a government until 2001.پښتود سپتمبر د ۱۱ نیټې له بریدونو وروسته د رژیم پر وړاندې نړیوال مخالفت زور واخیست.دریمخالفت بین المللی با رژیم پس از حمله های ۱۱ سپتامبر تشدید شد.

سقوط رژیم

امارت اسلامی افغانستان بحیث یک حکومت تا سال ۲۰۰۱ وجود داشت.[1] دوره حکومت رژیم پس از یک تغییر عمده در چشم انداز سیاسی منطقه ای و بین المللی در سال ۲۰۰۱ به پایان رسید.[1][6]EnglishThe regime's period of governance concluded following a major shift in the regional and international political landscape in 2001.پښتود رژیم د حکومت دوره په ۲۰۰۱ کې د سیمه ایز او نړیوال سیاسي منظرې کې د لوی بدلون وروسته پای ته ورسیده.دریدوره حکومت رژیم پس از یک تغییر عمده در چشم انداز سیاسی منطقه ای و بین المللی در سال ۲۰۰۱ به پایان رسید. سقوط امارت اسلامی افغانستان منجر به تاسیس دولت اسلامی انتقالی افغانستان شد.[21] این انتقال آغاز جنگ در افغانستان (۲۰۰۱ تا ۲۰۲۱) و آغاز شورش طالبان را نشان داد.[21][22]

منابع

  1. امارت اسلامی افغانستان (۱۹۹۶–۲۰۰۱) - ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
  2. Islamic Emirate of Afghanistan (1996–2001) - Wikipedia
  3. Afghanistan - Wikipedia
  4. افغانستان - ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
  5. 1 USCIRF Country Update: Afghanistan | August 2024 COUNTRY UPDATE: Afghanistan
  6. Afghanistan's Centralized Governance Post-2004
  7. Taliban - Wikipedia
  8. Islamic Emirate of Afghanistan (1996-2001) — Empire & Civilization...
  9. امارت شناسی/بخش اول | امارت اسلامی افغانستان، Islamic Emirate of Afghanistan
  10. The Taliban in Afghanistan | Council on Foreign Relations
  11. Afghanistan (10/01) - State.gov
  12. د افغانستان اسلامي امارت - ويکيپېډيا
  13. The Emirate of Afghanistan; An Overview of Taliban's First Attempt to a...
  14. Taliban | Definition, History, & Facts | Britannica
  15. The Taliban’s religious roadmap for Afghanistan - Middle East Institute
  16. The Taliban, Afghan constitutionalism and modern Islamic law states...
  17. 1996 Human Rights Report: Afghanistan - state.gov
  18. Explainer: The Taliban and Islamic law in Afghanistan - Al Jazeera
  19. U.S. Department of State, Human Rights Reports for 1999: Afghanistan
  20. The U.S. War in Afghanistan | Council on Foreign Relations
  21. United States invasion of Afghanistan - Wikipedia
  22. په افغانستان کې د جګړې زماني لړئ (۲۰۰۲ - ۲۰۲۱) - ويکيپېډيا