سد کجکی
سد کجکی یک سد است که در جاده رودخانه هلمند در منطقه کجکی ولایت هلمند در جنوب افغانستان واقع شده است.[1][2][3][4]EnglishThe Kajki Dam is an embankment dam located on the Helmand River in the Kajaki District of Helmand Province in southern Afghanistan.پښتود کجکي بند د افغانستان په جنوب کې د کجکي ولسوالۍ د هلمند ولایت په هلمند سیند کې موقعیت لري.دریسد کجکی یک سد است که در جاده رودخانه هلمند در منطقه کجکی ولایت هلمند در جنوب افغانستان واقع شده است. این در حدود ۱۶۱ کیلومتر (۱۰۰ مایل) شمال غربی قندهار واقع شده است.[1][2][3][5]EnglishIt is situated approximately 161 km (100 miles) northwest of Kandahar.پښتودا د کندهار شمال لویدیز کې شاوخوا ۱۶۱ کیلو متره (۱۰۰ مایل) کې موقعیت لري.دریاین در حدود ۱۶۱ کیلومتر (۱۰۰ مایل) شمال غربی قندهار واقع شده است. این سازه یک هدف دوگانه به عنوان یک نیروگاه برق آبی و یک تاسیسات آبیاری را انجام می دهد.[1][3]EnglishThe structure serves a dual purpose as a hydroelectric power station and an irrigation facility.پښتوجوړښت د هیدرولیک بریښنا سټیشن او د اوبو لګولو تاسیساتو په توګه دوه اړخیز هدف وړاندې کوي.دریاین سازه یک هدف دوگانه به عنوان یک نیروگاه برق آبی و یک تاسیسات آبیاری را انجام می دهد.
موقعیت جغرافیایی و زمینه اش
این سد در ناحیه کجکی واقع شده است.[2]EnglishThe dam is situated within the Kajaki District.پښتودغه بند د کجکي په ولسوالۍ کې پروت دی.دریاین سد در ناحیه کجکی واقع شده است. طول قله آن ۲۷۰ متر است.[1]EnglishIts crest length is 270 meters.پښتود دې د غونډۍ اوږدوالی ۲۷۰ متره دی.دریطول قله آن ۲۷۰ متر است. این حجم تقریباً یک سوم ظرفیت ذخیره سازی دریاچه هامون را نشان می دهد.[1]EnglishThis volume represents approximately one-third of the storage capacity of Hamun Lake.پښتودا حجم د هامون جهيل د ذخیره کولو ظرفیت شاوخوا یو پر دریمه برخه استازیتوب کوي.دریاین حجم تقریباً یک سوم ظرفیت ذخیره سازی دریاچه هامون را نشان می دهد. آب و هوا در منطقه کجکی با دمای متوسط سالانه تقریباً ۲۶.۹۵ درجه سانتی گراد مشخص می شود.[5]EnglishThe climate in the Kajaki area is characterized by a mean annual temperature of approximately 26.95°C.پښتود کجکي په سیمه کې اقلیم د اوسط کلنۍ تودوخې لخوا مشخص شوی چې شاوخوا ۲۶.۹۵ ° C دی.دریآب و هوا در منطقه کجکی با دمای متوسط سالانه تقریباً ۲۶.۹۵ درجه سانتی گراد مشخص می شود.
ساخت تاریخی و ریشه های جنگ سرد
ساخت سد کجکی در سال ۱۹۵۱ در زمان سلطنت محمد زاهیر شاه آغاز شد.[1][6]EnglishConstruction of the Kajki Dam began in 1951 during the reign of Muhammad Zahir Shah.پښتود کجکي بند جوړول په ۱۹۵۱ کې د محمد ظاهر شاه واکمنۍ په جریان کې پیل شوي.دریساخت سد کجکی در سال ۱۹۵۱ در زمان سلطنت محمد زاهیر شاه آغاز شد. پروژه تکمیل شد و در سال ۱۹۵۳ افتتاح شد.[1]EnglishThe project was completed and opened in 1953.پښتوپروژه بشپړه شوه او په ۱۹۵۳ کې پرانستل شوه.دریپروژه تکمیل شد و در سال ۱۹۵۳ افتتاح شد. این ساختمان توسط شرکت امریکایی " گروه بین المللی واشنگتن " ساخته شده است.EnglishIt was constructed by the American firm Washington Group International (Morrison-Knudsen).پښتودا د امریکايي شرکت واشنګټن ګروپ انټرنیشنل لخوا جوړ شوی و.دریاین ساختمان توسط شرکت امریکایی " گروه بین المللی واشنگتن " ساخته شده است. (موریسون-کندسن)[1][7] این سد به عنوان یک نمایشنامه جنگ سرد برای مدرن سازی طراحی شده بود.[8]EnglishThe dam was designed as a Cold War showcase for modernization.پښتو(موريسن-کنډسن) دغه بند د عصري کولو لپاره د سړې جګړې د نندارتون په توګه ډیزاین شوی و.دری(موریسون-کندسن) این سد به عنوان یک نمایشنامه جنگ سرد برای مدرن سازی طراحی شده بود. به دنبال جنگ شوروی-افغانستان، پیمانکاران سایت را ترک کردند.[1][6][7]EnglishFollowing the Soviet-Afghan War, contractors abandoned the site.پښتود شوروي او افغانستان جګړه په تعقیب، قرارداديانو سایټ پریښود.دریبه دنبال جنگ شوروی-افغانستان، پیمانکاران سایت را ترک کردند. در نتیجه، دو متر آخر قله سد و دروازه های اضطراری آن تکمیل نشده باقی ماند.[1][6][7]EnglishAs a result, the final two meters of the dam's crest and its emergency spillway gates were left unfinished.پښتود پایلې په توګه، د بند د وروستي دوه مترو او د دې د اضطراري سپلایو دروازې نامکمل پاتې شوې.دریدر نتیجه، دو متر آخر قله سد و دروازه های اضطراری آن تکمیل نشده باقی ماند. به دلیل این دروازه های نامکمل، سد تمام آب بالای سطح ۱۰۳۳.۵ متر را از مخزن خود تخلیه می کند.[1][7]EnglishDue to these incomplete gates, the dam discharges all water above the 1033.5-meter level from its reservoir.پښتود دې نیمګړو دروازو له امله، بند د ۱۰۳۳.۵ مترو څخه پورته ټولې اوبه له خپل زیرمو څخه خارجوي.دریبه دلیل این دروازه های نامکمل، سد تمام آب بالای سطح ۱۰۳۳.۵ متر را از مخزن خود تخلیه می کند. در سال ۲۰۰۸، نیروهای امریکایی و افغان با موفقیت یک توربین قدرت بزرگ را از طریق یک کاروان پنج روزه به محل انتقال دادند.[7][15]EnglishIn 2008, U.S. and Afghan forces successfully transported a large power turbine to the site through a five-day convoy.پښتوپه ۲۰۰۸ کال کې، امریکايي او افغان ځواکونو په بریالیتوب سره یو لوی بریښنا توربین دې ځای ته د پنځه ورځني کاروان له لارې انتقال کړ.دریدر سال ۲۰۰۸، نیروهای امریکایی و افغان با موفقیت یک توربین قدرت بزرگ را از طریق یک کاروان پنج روزه به محل انتقال دادند.
زیرساخت های برق آبی و آبیاری
سد توسط اداره دره هلمند و ارغنداب اداره می شود.[1]EnglishThe dam is operated by the Helmand and Arghandab Valley Authority.پښتودغه بند د هلمند او ارغنداب دره ادارې لخوا پرمخ وړل کیږي.دریسد توسط اداره دره هلمند و ارغنداب اداره می شود. این پروژه برای آبیاری ۱۸۰۰ کیلومتر مربع زمین خشک طراحی شده است.[1]EnglishIt is designed to provide irrigation for 1,800 square kilometers of arid land.پښتودا د ۱،۸۰۰ مربع کیلومتره وچې ځمکې لپاره د اوبو لګولو لپاره ډیزاین شوی.دریاین پروژه برای آبیاری ۱۸۰۰ کیلومتر مربع زمین خشک طراحی شده است. در سال ۲۰۲۱، جریان آب از سد به کانال های زراعتی تا ۵۰۰ کیلومتر پایین جریان رسید.[1]EnglishIn 2021, flowing water from the dam reached agricultural channels up to 500 kilometers downstream.پښتوپه ۲۰۲۱ کې، د بند څخه روانې اوبه تر ۵۰۰ کیلو مترو پورې د کرنې چینلونو ته رسیدلي.دریدر سال ۲۰۲۱، جریان آب از سد به کانال های زراعتی تا ۵۰۰ کیلومتر پایین جریان رسید. این نیروگاه آبی دارای توربین های با ظرفیت های مختلف است که شامل ۲ واحد ۱۶.۵ مگاوات و ۱ واحد ۱۸.۵ مگاوات می باشد.[1]EnglishThe hydroelectric facility features turbines of various capacities, including 2 x 16.5 MW and 1 x 18.5 MW units.پښتود اوبو بریښنا تاسیسات د مختلف ظرفیتونو توربینونه لري، پشمول د ۲ x ۱۶.۵ میګاواټ او ۱ x ۱۸.۵ میګاواټ واحدونه.دریاین نیروگاه آبی دارای توربین های با ظرفیت های مختلف است که شامل ۲ واحد ۱۶.۵ مگاوات و ۱ واحد ۱۸.۵ مگاوات می باشد. این پروژه به مرحله دوم با ظرفیت تولید ۱۰۰ مگاوات گسترش یافت.[9]EnglishThe project was expanded into a second phase with a production capacity of 100 MW.پښتودا پروژه په دوهم پړاو کې پراخه شوه چې د ۱۰۰ میګاواټ تولید ظرفیت لري.دریاین پروژه به مرحله دوم با ظرفیت تولید ۱۰۰ مگاوات گسترش یافت. این مرحله رسماً توسط دولت طالبان در جولای ۲۰۲۲ راه اندازی شد.[9][10]EnglishThis phase was officially commissioned by the Taliban government in July 2022.پښتودا پړاو په رسمي ډول د طالبانو ډله حکومت لخوا د ۲۰۲۲ په جولای کې کمیشن شوی و.دریاین مرحله رسماً توسط دولت طالبان در جولای ۲۰۲۲ راه اندازی شد.
حادثه معدن سال ۲۰۰۶
سد کجکی محل یک حادثه مهم نظامی در ۶ سپتامبر ۲۰۰۶ بود.[11][16]EnglishThe Kajki Dam was the site of a significant military incident on September 6, 2006.پښتود کجکي ډیم د سپتمبر په ۶، ۲۰۰۶ کې د یوې مهمې نظامي پیښې ځای و.دریسد کجکی محل یک حادثه مهم نظامی در ۶ سپتامبر ۲۰۰۶ بود. چهار مین ضد پرسنل شوروی، باقی مانده از جنگ شوروی-افغانستان، در این مکان منفجر شدند.[11]EnglishFour Soviet anti-personnel mines, left over from the Soviet-Afghan War, exploded at the site.پښتوڅلور شوروي د پرسونل ضد ماینونه، د شوروي او افغانستان جګړه څخه پاتې شوي، په سایټ کې وچاودیدل.دریچهار مین ضد پرسنل شوروی، باقی مانده از جنگ شوروی-افغانستان، در این مکان منفجر شدند.
مدیریت منطقه ای آب و مناقشات
این سد به یک نقطه تمرکز تنش بین افغانستان و ایران تبدیل شده است.[1][12]EnglishThe dam has become a focal point of tension between Afghanistan and Iran.پښتودغه بند د افغانستان او ایران ترمنځ د تاوتریخوالي مرکز ګرځېدلی دی.دریاین سد به یک نقطه تمرکز تنش بین افغانستان و ایران تبدیل شده است. این بر جریان رودخانه هلمند در منطقه سیستان ایران تاثیر می گذارد.[1][13][14]EnglishIt impacts the flow of the Helmand River into Iran's Sistan region.پښتودا د ایران د سیستاني سیمې ته د هلمند سیند د جریان اغیزه کوي.دریاین بر جریان رودخانه هلمند در منطقه سیستان ایران تاثیر می گذارد. بستن دروازه های سد منجر به اختلافات با ایران در مورد حقوق آب شده است.[1][12][13][14]EnglishThe closure of the dam's gates has led to disputes with Iran regarding water rights.پښتود بند د دروازو تړل د اوبو د حقونو په اړه د ایران سره د شخړو لامل شوی.دریبستن دروازه های سد منجر به اختلافات با ایران در مورد حقوق آب شده است.
منابع
- بند کجکی - ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد
- Kajaki Dam Map - Kajaki, Afghanistan - Mapcarta
- Kajaki Dam (Helmand, 1953) | Structurae
- کجکی بند - Khan Steel Mill
- Kajaki Dam - Wikipedia
- اهمیت بند برق کجکی و مدیریت آب افغانستان | DPMEA
- Afghanistan Waste Exhibit A: Kajaki Dam, More Than $300M Spent and...
- Kajaki dam: Contentious, costly, and a failure - The Guardian
- پروژه فاز دوم بند کجکی ولایت هلمند افتتاح و به بهره برداری سپرده شد.
- افغانستان کې د کجکي بند دویم فاز پرانیستل شو - BBC
- Kajaki Dam incident - Wikipedia
- ابهام درباره بازدید هیئت ایرانی از سد کجکی در افغانستان
- سد کجکی سرریز کرد حقابه ایران داده میشود؟ - آپارات
- ارتفاع آب ذخیره شده در بند کجکی به هفتاد متر رسید
- Firefights cleared way for Afghan turbine convoy - ABC News
- Afghanistan veteran looks back on Kajaki Dam tragedy: 'Decisions are made by people in suits who have never fought a battle' | UK News | Sky News